Op 18 mei zal Pieter Stokvis zijn boek ‘Poste restante’ presenteren bij COMM – Museum voor Communicatie. Het eerste hoofdstuk van het boek is gebaseerd op de Doesburgcollectie met nooit bezorgde brieven van rond 1800. De brievenkist – die gevonden is tijdens de verbouwing van een postkantoor van Doesburg – staat tentoongesteld in COMM. Conservator Koos Havelaar van COMM zal tijdens de boekpresentatie het eerste exemplaar uitgereikt krijgen.

Over het boek

‘Poste restante’ verwijst naar bewaard gebleven brieven als ‘egodocumentaire’ bronnen om het dagelijks leven tussen 1780 en 1920 te belichten. Voor de periode 1780-1810 zijn nooit bezorgde brieven gebruikt die in de afgebeelde Doesburgse postkist opgeslagen lagen. Het burgerlijke gezinsleven in de eerste helft van de 19e eeuw wordt verkend aan de hand van dagboeken en brieven van de families De Clercq en Bousquet. De brieven van de familie Bousquet zijn in Nederland geschreven en verhuisden met de familie naar Amerika. Tijdens een studiereis langs Amerikaanse documentatiecentra in 1978 verzamelde de auteur ook brieven die vanuit Nederland verzonden waren. Deze ‘Nederland-brieven’ bleken even interessant als de meer bekende ‘Amerikabrieven’ die in Nederlandse archieven te vinden zijn.

Tussen 1845 en 1920 verstuurde brieven aan geëmigreerde verwanten in Amerika laten zien wat kleine boeren, landarbeiders en middenstanders vonden van sociale verhoudingen en economische vooruitzichten in Nederland, welke godsdienstige voorstellingen ze koesterden en hoe ze hun persoonlijk leven zagen.

Dat persoonlijke komt bij uitstek naar voren in huwelijksadvertenties die getuigen van veranderende ideaalbeelden. Aan de hand van etiquettegidsen worden gedragsregels die terloops in brieven en andere egodocumenten ter sprake komen, expliciet en  gedetailleerd uit de doeken gedaan. Door arbeiders, boeren en burgers een stem te geven brengt deze ‘belevingshistorische’ aanpak kortom de manieren van denken en doen van gewone mensen tussen 1780 en 1920 dichterbij.